افزایش شدید قیمت محصولات پتروشیمی در ایران؛ آیا مصوبه جدید دولت مشکل کمبود مواد اولیه را حل می‌کند؟

به گزارش اقتصادآنلاین، در پی افزایش چشمگیر قیمت برخی محصولات پتروشیمی و کاهش عرضه در بازار داخلی، دولت با تصویب مصوبه‌ای واردات تعدادی از مواد اولیه مهم را تسهیل کرده است. بر اساس این مصوبه، واردات اقلامی مانند پروپیلن، پلی‌وینیل کلراید (PVC) و ترفتالات تا اطلاع ثانوی از برخی محدودیت‌های ثبت سفارش، سهمیه ارزی و سقف واردات معاف شده‌اند. این تصمیم در شرایطی اتخاذ شده که گزارش‌های میدانی از افزایش بیش از ۱۰۰ درصدی قیمت برخی از این مواد در بازار حکایت دارد.

شما می‌توانید آخرین تحلیل‌های بازارهای مالی و آخرین خبرهای بازارهای مالی در سایت رویال کلاب یا با قرار دادن شماره همراه خود در بخش پایین از طریق کانال اطلاع رسانی رویال کلاب دریافت کنید.

ثبت اطلاعات تماس

کاهش عرضه و جهش قیمت مواد پتروشیمی

بررسی‌ها نشان می‌دهد کمبود عرضه در بازار داخلی باعث رشد شدید قیمت مواد اولیه پتروشیمی شده است. این مواد در صنایع مختلف از جمله نساجی، خودروسازی، بسته‌بندی، لوازم خانگی و تجهیزات پزشکی کاربرد گسترده دارند. در نتیجه کاهش تولید یا عرضه آنها، بسیاری از صنایع پایین‌دستی با مشکل تأمین مواد اولیه مواجه شده‌اند.

افت تولید و فروش پروپیلن در پتروشیمی‌ها

پروپیلن یکی از مهم‌ترین مواد اولیه صنایع مختلف است. بررسی عملکرد چند شرکت پتروشیمی بورسی نشان می‌دهد تولید و فروش این محصول در ماه‌های اخیر کاهش یافته است.

پتروشیمی اراک

بر اساس گزارش عملکرد فروردین این شرکت، قیمت هر تن پروپیلن از حدود ۱۳۳ میلیون تومان به ۱۲۷ میلیون تومان کاهش یافته و ارزش فروش نیز از ۷۹۶ میلیارد تومان به حدود ۵۹۵ میلیارد تومان رسیده است. همچنین میزان فروش این محصول در فروردین به ۴۷۴۰ تن کاهش یافته که پایین‌ترین سطح در ماه‌های اخیر محسوب می‌شود.

پتروشیمی مارون و جم پیلن

اطلاعات منتشر شده نشان می‌دهد فروش پروپیلن در شرکت مارون در اسفند به حدود ۱۶ هزار تن رسیده که کمترین میزان در ۹ ماه گذشته بوده است. در شرکت جم پیلن نیز فروش این محصول در فروردین حدود ۱۶ هزار تن ثبت شده که نسبت به ماه‌های قبل کاهش محسوسی داشته است.

افت بی‌سابقه تولید PVC

پلی‌وینیل کلراید (PVC) که کاربرد گسترده‌ای در صنایع ساختمانی، پزشکی و خودروسازی دارد، در شرکت پتروشیمی اروند با افت شدید تولید مواجه شده است.
بر اساس گزارش عملکرد این شرکت در فروردین، تولید PVC سوسپانسیون به صفر رسیده و تولید نوع امولاسیون نیز تنها یک تن ثبت شده است؛ در حالی که میانگین تولید این محصولات در دو سال گذشته به ترتیب حدود ۱۶ هزار و ۱۸۰۰ تن بوده است. همچنین میزان فروش این محصولات نیز به پایین‌ترین سطح در سال‌های اخیر رسیده است.

کاهش تولید ترفتالات و مواد اولیه بطری

ترفتالات که در تولید بطری‌های پلاستیکی، الیاف پلی‌استر و بسته‌بندی مواد غذایی کاربرد دارد نیز با کاهش تولید روبه‌رو شده است. این ماده از ترکیب اسید ترفتالیک و منو اتیلن گلایکول تولید می‌شود.
گزارش‌ها نشان می‌دهد تولید اسید ترفتالیک در پتروشیمی شهید تندگویان در فروردین به حدود یک‌چهارم میزان معمول کاهش یافته است. تولید گرید بطری نیز به کمترین سطح در چهار سال گذشته رسیده و تولید گرید الیاف نیز به حدود یک‌ششم حالت عادی کاهش پیدا کرده است.

چالش واردات در شرایط فعلی

با وجود تصمیم دولت برای تسهیل واردات، برخی فعالان صنعتی معتقدند اجرای عملی این سیاست با محدودیت‌های جدی روبه‌رو است. بنادر جنوبی کشور با مشکلات حمل‌ونقل و محدودیت‌های عملیاتی مواجه هستند و مسیرهای شمالی و زمینی نیز ظرفیت محدودی برای جابه‌جایی گسترده مواد پتروشیمی دارند.
به همین دلیل احتمال می‌رود حتی با آزادسازی واردات نیز تأمین سریع مواد اولیه امکان‌پذیر نباشد و صنایع پایین‌دستی همچنان با کمبود عرضه و افزایش قیمت مواجه بمانند.

پیامدهای اقتصادی برای صنایع و مصرف‌کنندگان

ادامه این وضعیت می‌تواند فشار زیادی بر صنایع پایین‌دستی وارد کند؛ صنایعی مانند تولیدکنندگان بسته‌بندی، نساجی، قطعه‌سازی خودرو و تجهیزات پزشکی که وابستگی زیادی به این مواد دارند. در نهایت افزایش هزینه تولید در این بخش‌ها به افزایش قیمت کالاهای مصرفی منجر خواهد شد و آثار آن در سبد هزینه خانوار نیز قابل مشاهده خواهد بود.