مدت زمان مطالعه:
6 دقیقه
تاریخ ایجاد:
۱۲ آبان ۱۴۰۵
آخرین بروزرسانی:
۹ ساعت پیش

لطفا شماره موبایل خود را وارد کنید

کد تایید برای شماره پیامک شد

کد تایید برای شماره پیامک شد

لطفا رمز عبور خود را وارد نمایید

لطفا مشخصات خود را وارد نمایید.

لطفا رمز عبور جدید خود را وارد کنید

مدت زمان مطالعه:
6 دقیقه
تاریخ ایجاد:
۱۲ آبان ۱۴۰۵
آخرین بروزرسانی:
۹ ساعت پیش
به گزارش دنیای اقتصاد، قیمت نفت در معاملات روز دوشنبه ۱۱ آبان ۱۴۰۵ (۲ نوامبر ۲۰۲۶) با سقوط قابلتوجهی همراه شد. کاهش قیمت نفت خام برنت حدود ۷.۶۳ درصد به ۱۰۴.۷۷ دلار در هر بشکه رسید و نفت وست تگزاس اینترمدیت آمریکا نیز ۷.۳۶ درصد کاهش یافت و در سطح ۹۶.۴۶ دلار قرار گرفت. افزایش امیدواریها به پیشرفت مذاکرات ایران و آمریکا با میانجیگری قطر، مهمترین عامل تغییر انتظارات معاملهگران و کاهش ریسک ژئوپلیتیکی در بازار عنوان شده است.
مهمترین عامل کاهش قیمت نفت برنت، تغییر انتظارات بازار درباره آینده تنشهای نظامی در خاورمیانه بود. مقامهای ایرانی و میانجیگران قطری طی روزهای گذشته مذاکراتی را در دوحه دنبال کردند و هدف این رایزنیها، فراهمکردن زمینه برای پایان درگیریها و کاهش اختلال در عرضه انرژی عنوان شده است.
بازار نفت بهطور مستقیم به ریسکهای ژئوپلیتیکی واکنش نشان میدهد. زمانی که احتمال تشدید درگیری و اختلال در تولید یا انتقال نفت افزایش پیدا میکند، معاملهگران بخشی از این ریسک را در قیمت نفت لحاظ میکنند. در مقابل، افزایش امید به راهحل دیپلماتیک میتواند بخشی از این «صرف ریسک» را از قیمتها حذف کند.
با این حال، کاهش ریسک سیاسی به معنای بازگشت فوری تمام عرضه نفت به بازار نیست. به همین دلیل، حتی با وجود افت شدید قیمتها، وضعیت عرضه همچنان یکی از متغیرهای مهم برای معاملهگران باقی مانده است.
کاهش قیمت نفت نشان میدهد بازار احتمال پیشرفت دیپلماتیک را جدی گرفته است، اما این حرکت قیمتی به معنای نهاییشدن توافق نیست.
بر اساس گزارشهای منتشرشده در ۲ نوامبر، مذاکرات ایران و میانجیگران قطری ادامه داشت و پیشنویس احتمالی توافق نیز در حال بررسی بود، با این حال، در همان مقطع هنوز توافق نهایی حاصل نشده بود. بنابراین پاسخ به این پرسش که «آیا توافق نزدیک است؟» همچنان قطعی نیست. آنچه در بازار دیده میشود، بیشتر افزایش امید به مذاکرات و کاهش موقت نگرانی از تشدید درگیری است، نه اعلام یک توافق نهایی.
یکی از مهمترین عوامل تعیینکننده مسیر بعدی قیمت نفت، وضعیت تنگه هرمز است. اختلال در تردد نفتکشها و محدودیتهای حملونقل انرژی در ماههای گذشته، هزینه انتقال نفت را افزایش داده و نگرانی درباره پایداری عرضه را بیشتر کرده است.
در صورت بازگشت امنیت و عادیشدن فعالیت این مسیر، بخشی از فشار ناشی از محدودیت عرضه میتواند کاهش پیدا کند. با این حال، تحقق چنین شرایطی به نتیجه مذاکرات، وضعیت امنیت دریایی و بازگشت اعتماد شرکتهای کشتیرانی بستگی دارد.
اهمیت ذخایر نفتی نیز در این میان افزایش یافته است. طبق برآورد مطرحشده در گزارش، نزدیک به یک میلیارد بشکه نفت از ذخایر جهانی برای جبران اختلالات ناشی از جنگ برداشت شده است. این موضوع نشان میدهد بخشی از فشار عرضه تاکنون از طریق مصرف ذخایر مدیریت شده و بازسازی این ذخایر در صورت ادامه اختلالات میتواند زمانبر باشد.
در حالی که نفت برنت در معاملات اخیر با افت بیش از ۷ درصدی مواجه شده، همچنان سناریوهای صعودی برای بازار نفت مطرح است.
براساس برآورد گلدمن ساکس، اگر تولید نفت کشورهای حاشیه خلیج فارس در سال ۲۰۲۷ روزانه ۳.۵ میلیون بشکه پایینتر از میانگین سال ۲۰۲۵ باقی بماند، قیمت برنت در یک سناریوی پرریسک میتواند تا ۱۴۰ دلار در هر بشکه افزایش پیدا کند. با این حال، این رقم پیشبینی پایه این مؤسسه نیست و برآورد پایه گلدمن ساکس برای میانگین قیمت برنت در سال ۲۰۲۷ حدود ۸۸ دلار اعلام شده است.
گلدمن ساکس نیز در گزارشهای اخیر خود بر تداوم ریسکهای عرضه تأکید کرده است، از جمله تشدید حملات به نفتکشها، آسیب به زیرساختهای انرژی و باقیماندن صرف ریسک ژئوپلیتیکی.
در نتیجه، مسیر قیمت نفت به دو سناریوی اصلی وابسته است:
کاهش تنشهای سیاسی: پیشرفت مذاکرات، بهبود امنیت کشتیرانی و بازگشت تدریجی صادرات میتواند فشار صعودی بر قیمت نفت را کاهش دهد.
تداوم یا تشدید اختلال عرضه: بازگشت درگیریهای نظامی، آسیب به زیرساختهای انرژی یا افزایش حملات به نفتکشها میتواند بار دیگر قیمت نفت را تحت فشار صعودی قرار دهد.
کاهش قیمت جهانی نفت برای اقتصاد ایران از دو مسیر مهم، یعنی درآمدهای صادراتی و شرایط تجارت خارجی، اهمیت دارد. در صورت ثابتبودن حجم و شرایط فروش، کاهش قیمت هر بشکه میتواند درآمد حاصل از صادرات نفت را کاهش دهد. در مقابل، اگر افت قیمت نفت نتیجه کاهش تنشهای سیاسی و بهبود امنیت منطقه باشد، هزینههای حملونقل، بیمه و برخی محدودیتهای تجاری نیز ممکن است کاهش پیدا کند.
بنابراین اثر نهایی تغییر قیمت نفت بر درآمدهای ارزی ایران تنها به قیمت جهانی برنت وابسته نیست و عواملی مانند حجم صادرات، نرخ واقعی فروش نفت و هزینه انتقال و دریافت درآمد نیز اهمیت دارند.
از سوی دیگر، نمیتوان صرفاً بر اساس افت قیمت جهانی نفت درباره آینده قیمت دلار یا طلا در بازار داخلی نتیجهگیری کرد، زیرا این بازارها تحت تأثیر متغیرهای دیگری از جمله انتظارات تورمی، سیاستهای ارزی و ریسکهای سیاسی قرار دارند.
سقوط بیش از ۷ درصدی نفت در یک روز نشان داد که انتظارات سیاسی در کوتاهمدت نقش مهمی در معاملات بازار انرژی پیدا کرده است. با این حال، مسیر بعدی قیمتها همچنان به نتیجه مذاکرات ایران و آمریکا، وضعیت تنگه هرمز، میزان بازگشت عرضه نفت منطقه و تصمیمهای تولیدکنندگان بزرگ بستگی دارد.
در همین حال، تحولات روز ۳ نوامبر نشان داد که ریسک بازار همچنان بالاست، رویترز گزارش داد پس از انتشار گزارشی درباره حمله آمریکا به جزیره قشم، قیمت نفت در معاملات اولیه روز سهشنبه اندکی افزایش یافت و نگرانی درباره تداوم اختلال عرضه دوباره مورد توجه بازار قرار گرفت.
بنابراین، کاهش قیمت نفت در روز دوشنبه را نمیتوان بهتنهایی نشانه پایان بحران انرژی دانست. تا زمانی که توافقی پایدار شکل نگیرد و اختلالات عرضه بهطور محسوسی کاهش نیابد، بازار نفت همچنان نسبت به اخبار سیاسی و امنیتی منطقه حساس خواهد بود.
فهرست مطالب
نظرات و دیدگاهها
تجربیات، نظرات و سوالات خود را با ما و سایر کاربران به اشتراک بگذارید.
هنوز نظری ثبت نشده است. اولین نفر باشید.
ثبت نظر